Türkiye’de 68 Kuşağı’nın sembol isimleri Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan, idam edilişlerinin 54. yıl dönümünde tüm yurtta düzenlenen etkinliklerle anılıyor.
HABER MASASI – Gençlik örgütleri ile emek ve demokrasi güçlerinin çağrılarıyla bir araya gelen binlerce kişi, “Üç Fidan”ın bağımsızlık ve demokrasi mücadelesini meydanlara taşıyor. 6 Mayıs 1972’de Ankara Merkez Kapalı Cezaevi’nde gerçekleştirilen infazlar, yarım asrı aşkın süredir Türkiye siyasi tarihinin en derin toplumsal yaralarından biri ve simgesel bir direnişin miladı olarak kabul ediliyor.
Tarihi Kararın Ardındaki Siyasal Atmosfer Ve Hukuki Tartışmalar
1960’lı yılların sonunda üniversite işgalleri ve anti-emperyalist eylemlerle filizlenen öğrenci hareketinin liderleri, 12 Mart askeri müdahalesinin ardından hedef alınmıştı. “Anayasal düzeni değiştirmeye teşebbüs” suçlamasıyla yargılanan devrimci liderlerin dava süreci, dönemin olağanüstü koşulları altında şekillendi. İdam kararlarının Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde onaylanarak infaz edilmesi, askeri müdahalenin yarattığı baskıcı iklimin bir sonucu olarak değerlendiriliyor. Hukuk ve vicdan ekseninde on yıllardır tartışılan bu karar, Türkiye’de idam cezasının kaldırılmasına giden süreci tetikleyen en önemli kırılma noktalarından biri oldu.
Küresel 68 Ruhu Ve Bağımsızlık Mücadelesinin Mirası
Türkiye’deki öğrenci hareketi, Paris’ten Latin Amerika’ya kadar uzanan küresel 68 dalgasının bir parçası olarak emperyalizme karşı duruş ve toplumsal dönüşüm talepleriyle yükseldi. Deniz Gezmiş ve arkadaşlarının “Tam Bağımsız Türkiye” vurgusu, aradan geçen 54 yıla rağmen güncelliğini koruyan bir politik hat oluşturdu. Bugün İstanbul, Ankara ve İzmir başta olmak üzere pek çok kentte düzenlenen mezar ziyaretleri, yürüyüşler ve forumlarda, bu mirasa sahip çıkan genç kuşakların geçmişin taleplerini bugünün mücadele başlıklarıyla birleştirdiği görülüyor. Kampüslerde ve meydanlarda buluşan kitleler, “Üç Fidan”ın temsil ettiği eşitlik ve sosyal adalet ideallerinin toplumsal muhalefet içindeki sürekliliğine dikkat çekiyor.